Kosten van de kinderen verdelen na een scheiding: wie betaalt wat
Alimentatie dekt de dagelijkse uitgaven. Al de rest zijn de eenmalige kosten, en daar gaat het mis: geen enkele afspraak vertelt u wat u moet doen met een tandartsrekening die op tafel ligt.
7 min lezen
Een bril van €180, een voetbalkamp van €220, de inschrijving voor de muziekschool, de buspas. Elk bedrag op zich is klein. Samen, over een jaar, komen ze vaak hoger uit dan de alimentatie zelf. En anders dan bij alimentatie heeft niemand er vooraf een bedrag op geplakt.
Dat gat is wat mensen uitput: twee ouders die het eens zijn over het principe, komen alsnog in de clinch over de rekeningen, omdat het principe wél is vastgelegd en de rekeningen niet.
Drie lagen, en de grens ertussen
Bijna elk geschil ontstaat doordat drie verschillende dingen door elkaar worden gehaald.
| Wat het is | Wie betaalt | |
|---|---|---|
| Alimentatie | Een vast bedrag, meestal maandelijks, vastgesteld door een rechter of in onderling overleg | De betalende ouder, elke maand |
| Dagelijkse kosten | Eten, gewone kleding, gewone activiteiten, schoolspullen | Gedekt door de alimentatie, of door elke ouder tijdens de eigen zorgtijd |
| Eenmalige kosten | Wat buiten het gewone valt en niet was te voorzien: niet-vergoede zorgkosten, privéonderwijs, schoolreizen, een beugel, een instrument | Verdeeld volgens een afgesproken verdeelsleutel, meestal gelijk of naar rato van inkomen |
De klassieke valkuil is een gewone kost behandelen als een eenmalige kost. Een paar sneakers, hoe duur ook, blijft kleding. Schoolmaaltijden daarentegen zijn regelmatig en voorspelbaar: die horen ofwel bij de alimentatie, ofwel in een aparte verdeling, en als uw afspraak ze niet benoemt, komen ze elk trimester weer terug.
Spreek af vóór u uitgeeft, en leg het vast
Dit is verreweg de nuttigste gewoonte uit dit hele artikel, en degene die het meest kost als ze ontbreekt.
Een ouder die alleen beslist tot een grote uitgave, zonder instemming van de ander, kan die maar zo helemaal alleen mogen betalen.
In de meeste rechtssystemen is een eenzijdig gemaakte uitgave moeilijk terug te vorderen, en de redenering is overal dezelfde: de andere ouder heeft nooit de kans gekregen om nee te zeggen, of iets goedkopers voor te stellen. De algemeen aanvaarde uitzondering is medische spoed: dan behandelt u eerst en bespreekt u het achteraf.
Dat werkt in twee richtingen, en juist dat maakt het een bescherming in plaats van een beperking: niemand wordt geconfronteerd met een rekening waar de ander alleen over besliste.
In de praktijk moet de afspraak schriftelijk en gedateerd zijn. Een sms is genoeg. Een mondeling ja op het schoolplein bestaat zes maanden later niet meer, wanneer de rekening binnenkomt en elk geheugen intussen stilletjes zijn werk heeft gedaan.
De verdeelsleutel kiezen: drie die werken
Gelijk verdelen. Eenvoudig, overzichtelijk, geen rekenwerk. Het is de meest gebruikelijke regeling en past uitstekend als de inkomens dicht bij elkaar liggen. De zwakte zit in het mechanisme: bij sterk ongelijke inkomens weegt het voor de laagste verdiener ongeveer twee keer zo zwaar.
Naar rato van inkomen. Tel beide netto-inkomens op, bereken ieders aandeel, en pas dat toe op elke rekening. Een ouder met €2,000 en een ouder met €3,000 verdelen 40 / 60. Dit is de sleutel waar de meeste familierechters naar neigen, omdat hij aansluit bij de betaalcapaciteit in plaats van simpelweg te halveren.
Elk zijn eigen post. Sommige ouders vermijden alle rekenwerk door hele categorieën te verdelen: de ene neemt schoolmaaltijden en activiteiten voor zijn rekening, de andere zorgkosten en kleding. Dat werkt zolang de bedragen dicht bij elkaar blijven, en het loopt mis het jaar dat er €2,000 aan orthodontie aan één kant terechtkomt. Kiest u hiervoor, dan controleert u het best eenmaal per jaar de balans met de cijfers erbij.
Welke sleutel u ook kiest: leg het exacte percentage vast. „Eenmalige kosten worden gedeeld” is geen verdeelsleutel, het is de openingszin van een ruzie.
Wat u elke keer moet noteren
Een gedeelde rekening die niet dezelfde dag wordt genoteerd, is een rekening die u een jaar later terugvindt, zonder enig idee of hij ooit is terugbetaald. Vijf punten:
- de datum van de uitgave, niet de datum waarop u eraan dacht;
- het bedrag dat écht nog te betalen is, na eventuele tussenkomst van de zorgverzekering of overheid. Dat is het cijfer dat wordt verdeeld, nooit het bedrag op het prijskaartje;
- bewijs van voorafgaande instemming: het sms'je, de e-mail, de clausule;
- het bonnetje: fotografeer het meteen, thermisch papier vervaagt binnen enkele maanden;
- wie het geld heeft voorgeschoten, en wat daarna nog verschuldigd is.
Afrekenen: vraag vroeg, vraag klein
Twee fouten komen steeds terug.
Wachten. Een ouder die zes maanden laat voorbijgaan om geen gedoe te veroorzaken, vraagt uiteindelijk €900 in één keer. Het bedrag is niet veranderd, wat wél is veranderd, is dat het in één keer niet meer op te brengen is, en dus voer voor discussie wordt. Een vraag binnen de maand wordt bijna altijd zonder morren betaald.
In gedachten verrekenen. „Ze zijn me €200 verschuldigd, maar ik had de kinderen een week extra, dus staan we quitte.” Zulke mentale rekensommen worden nooit gedeeld: elke ouder houdt zijn eigen versie bij, en de twee versies komen nooit overeen. Noteer de uitgave, noteer de terugbetaling, en lees het saldo af in plaats van het te gokken.
Als het gesprek is vastgelopen, bieden de meeste landen gezinsmediation aan vóór het op een confrontatie aankomt, vaak met een gratis eerste sessie, en dat lost veel meer van dit soort zaken op dan een rechter ooit te zien krijgt.
De boekhouding bijhouden zonder uw zondagen te verliezen
Een spreadsheet werkt, zolang beide ouders hem openen, allebei up-to-date houden, en er een back-up van is. In de praktijk houdt één persoon hem bij en ontdekt de ander hem pas aan het eind van het jaar: dan is het geen gedeelde boekhouding meer, maar een rekening.
Dat is precies het probleem dat Kotisso oplost. Maak een groep aan met twee personen, noteer de uitgave op het moment zelf, stel de verdeelsleutel eenmalig in, en u ziet beiden hetzelfde saldo, live, op uw telefoon.
Drie dingen zijn hier bijzonder belangrijk:
- verdelen op percentage, dat uw sleutel toepast op elke uitgave zonder telkens opnieuw te rekenen. 40 / 60 vult u één keer in;
- de foto van het bonnetje, gekoppeld aan de uitgave. De rekening van de orthodontist hoeft u niet op te zoeken, hij staat gewoon bij de post;
- het overzicht, te exporteren als pdf of spreadsheet, gedateerd en onderbouwd met de cijfers. Dat is het document dat u bij een verzoek voegt, meeneemt naar mediation, of gewoon eenmaal per jaar verstuurt om het jaar af te sluiten.
Niets daarvan kost iets: de boekhouding, de bonnetjes en de export zitten allemaal in de gratis versie.
Vragen die steeds terugkomen
Zijn schoolmaaltijden een eenmalige kost? Bijna nooit, want ze zijn regelmatig en voorspelbaar. Meestal vallen ze onder de alimentatie, of onder een aparte post als uw afspraak dat zo bepaalt. Het echte advies: benoem ze expliciet, hoe dan ook.
Wat als de andere ouder weigert zijn deel te betalen? Stuur eerst een schriftelijk overzicht, met de bonnetjes en de sleutel. Gebeurt er niets, dan een formele brief, daarna gezinsmediation. Gedwongen inning bestaat doorgaans alleen voor alimentatie die door een rechter is vastgesteld, niet voor een terugbetaling tussen ouders zonder iets op papier, en precies daarom moet de verdelingsclausule precies zijn.
Kan de sleutel worden aangepast? Ja, in onderling overleg tussen de ouders, of via de rechter als de inkomens sterk zijn veranderd. Een sleutel gebaseerd op inkomens van vijf jaar geleden zegt niets meer.
Moet echt alles worden verdeeld, ook €12? Nee, en dat kunt u beter ook niet doen. Stel een drempel in: daaronder betaalt wie betaalt. Daarboven vraagt u het en verdeelt u het. Een drempel van €50 of €100 voorkomt dat de relatie verwordt tot boekhouding.